«Listess che chi capita – nus restain amis...» Quai es stat plü o main il versin dals Engiadinais dürant la Festa da musica federala a Bienna. L’aventüra vess nempe eir pudü ir aint illas chotschas. Da vulair tour part a la concurrenza in terza categoria cun ün dirigent sainza grondas experienzas da manar üna fuormaziun talmaing eterogena es statta üna gronda sfida. «Ma chi chi nu ris-cha, nu guadogna», es statta la devisa da Reto Lehner. El ha surtut la sfida musicala ed ha organisà insembel cun Yvonne e Reto Rauch il proget da l’Uniun Musicala Engiadina. Passa 70 musicantas e musicants da 13 differentas societats da musica in Engiadina sun seguidas a l’invid e s’han partecipadas a l’aventüra musicala. Il dirigent Reto Lehner ha in seguit eir tschernü il toc adattà per la concurrenza, nempe l’ouvra «The Glacier Express» da Larry Neeck, chi preschainta musicalmaing il viadi dals Engiadinais fin a Bienna. Cun be quatter prouvas s’ha preparada l’Uniun Musicala Engiadina per la gronda preschantaziun in sonda passada illa sala da congress. 

Cun be quatter prouvas
La gronda part da las quatter prouvas han la fuormaziun intuorn Reto Lehner gnü d’investir i’l toc da lezcha. Las musicantas ed ils musicants engiadinais han nempe gnü d’imprender, uschè sco tuot tschellas societats da musica illa medemma categoria, il toc «Cirque au Lac», cumponü da Manuel Renggli bel ed aposta per la Festa da musica federala. Quist’ouvra cun blers müdamaints da tact cun parts ritmicas difficilas per singulas vuschs es statta üna sfida musicala ourdvart gronda per dirigent e musicants. Sül viadi vers Bienna ha dumandà il schurnalist dal «Bieler Tagblatt» al dirigent Reto Lehner, scha quai saja insomma pussibel da sunar quist toc cun be trais o quatter prouvas (leger l’artichel dal Bieler Tagblatt). «Na», es statta la resposta cuort e bön da Reto Lehner. Però oramai nun haja dat otras opziuns. Perquai eir la devisa: «Listess che chi capita – nus restain amis...»

Gronda tensiun e bleras emoziuns
In sonda a bunura es la tensiun lura statta gronda illa sala da congress a Bienna: «Nus sunain cun plaschair e giodain il mumaint», ha dit il dirigent cuort avant la preschantaziun. Eir sainza muossar invers inoura, d’eira il squitsch in el fich grond. Ed oter co planisà, ha l’Uniun Musicala Engiadina gnü da sunar il prüm il toc da lezcha e pür lura il toc da tscherna. Cun gronda concentraziun ha Reto Lehner dat aint il tempo ed il «Cirque au lac» ha cumanzà seis gir. Cun l’ultim tun es il surleivg stat fich grond e l’applaus ha fat plaschair. E quist schligerimaint ha pussibiltà da svödar tout las emoziuns e l’energia aint il toc da gara «The Glacier Express». «Cun l’ultim tun haja dat sco ün’explosiun d’emoziuns in mai. Quai es alch unic, perquai as faja musica», hat dit Reto Lehner cuort davo la preschantazin. Ed el nu d’eira l’unic chi vaiva larmas aint ils ögls. Otras musicantas e musicants quintan d’avair gnü cun sunar quist toc pel giallina fin davo las uraglias. Cha quistas emoziuns dürant il sunar suottastrichan ün mumaint unic e perfet. 

Prestaziun «fich buna»
Eir la giuria ha suottastrichà quist’impreschiun: Finalmaing ha l’Uniun Musicala Engiadina nempe surgni 90,33 puncts pel toc da tscherna, quai chi’d es stat il resultat il plü ot pel toc da tscherna in quista categoria e correspuonda ad ün «fich bun». Pel «Cirque au lac» ha l’uniun surgni 84,66 puncts, a la fin il terz meglder resultat in quista cate- goria. Cun totalmaing 175 puncts ha ragiunt l’Uniun Musicala Engiadina il terz rang illa terza categoria «Fanfare Mixte». E quai be cun quatter prouvas s’inclegia. 

«Nus eschan stats bun da sunar cun bleras emoziuns e vain dat in quel mumaint 120 pertschient. Nus eschan fich satisfats e vain surpassà tuot ils böts», respuonda Reto Lehner sün dumonda e cun ün grond surrier. Ad el es crodà ün grond pais giò dal cour ed in el regna grond plaschair. «Eu nun ha amo mai gnü ün mumaint uschè emoziunal cun far musica», declera’l Cha eir ils spectatuors sajan stats satisfats da la preschantaziun e ch’el haja surgni blers feedbacks positivs, quinta’l cun plaschair. Ch’el haja ouravant bainschi eir dudi vuschs skepticas chi hajan miss in dumonda l’idea da vulair ir be cun quatter prouvas a Bienna. Ma uossa es el persvas cha quai saja statta üna buna decisiun. Cha’l resultat til motivescha eir da cuntinuar eir cun da quistas aventüras musicalas. «Nus vain lavurà tuots insembel e nus vain passantà mumaints inschmanchabels», disch il dirigent. 

Marchà cun tuot las binderas
Eir culla prestaziun da marchar es il dirigent stat plü o main cuntaint. Cun 84,66 puncts ha ragiunt l’Uniun Musicala Engiadina cul «Bündnergruss» e bod tuot las binderas da las societats da musica in Engiadina la seguonda plazza in lur categoria. Eir quist resultat es stat ün argumaint pels Engiadinas per far in seguit üna bella festa a Bienna. Las musicantas ed ils musicants da l’Uniun Musicala Engiadina sun tuornats in dumengia saira bainschi ün pa gnecs, ma cuntaints e cun blera satisfacziun darcheu a chasa. E listess che chi capita, els restan amis.

Text: Nicolo Bass